Kitchi Naawknigewin nji Minzhaanding Aadzoowin Enkaazang, Moona’iganan Te’gin, Gete Nbiing Kin’waaj’chiganan miinwaa Mzoo’we Akiing Ge’te Wiig’waam’an Teg’gin

1. Pii wii maaj’taam’gak

Wii maaj’taam’gad maanda Kitchi Naawknigewin Ntam Giizhgag, Waab’ba’gaa Giizis, Niizh’waas’waag shi niizhtana shi naanan Biboon’gag.

Maanda Kitchi Naawk’ni’ge’win miinwaa kina na’kaaz’win’an gij’web’shkaan oo’we Aad’zoowin Enkaazang e mki’gaa ’deg zhiwe Ekwa Nsoobii’gaadeg Damno’kaaning Waa Naaw’doong miinwaa Mib’de’win Naawk’ni’gewin (Part III of the Parks Canada Guiding Principles and Operational Policies).

2. E’Gmaaw’jig

Maanda Kitchi Naawk' nigewin nji temgad nzaam zhiwe Ekwa Niiwing (bezhig) miinwaa (mdaaswi shi niizh maanda (nswi DamnoKaan Kinadaa Naawk’ni’ge’win Maanda Kitchi Naawk’ni’ge’win awan’ (sections 4 (1) and 12 (3) zhiwe Parks Canada Agency Act.)

3. Yaawang

Aadzoowin enkaazang kitchi aawan’noon wii nsas’ta’ming, wii mina ginoo’waab’da’ming, wii na’kaa’zang miinwaa wii minen’daaw’gi’goong gete’yin yaawng’gin. Get’chi nenj’gaa’de’gin zhiwe aad’zi’win’ning go daa’aa’win’oon noonj gegoo,noonj daa zhi aan’kin’waad’de’noon miinwaa gwa mzoo’we akiing da zhi gni’waab’ji’gaa’den’wan, miinwaa dash go daa aand’se’noon go piichi gbe’ying. Waa’zhi min’zhaanj’gaa’deg dash go daa de aanj’sem’gad zhiwe noonj gegoo miinwaa daa tkweshkaan miinwaa daa nsid’waabdaan oo’we pii gegoo aand’seg waa’zhi nishing miinwaa waansid’wi’naa’gog waa zhich’geng. Maanda Kitchi Naawk’ni’ge’win miigwen kina gwa waa ani zhich’geng wii mina minzhaandj’gaadeg ninda aadzowin enkaazang wii naag’da’wenj’gaadeg niwe e’gete’ying’gin mem’di’ge gwa niiwe mzoo’we akiing gete’gamig’wan.

Aaand’sech’gaa’de maanda Dbaawk’nidwin Kinadaa nda zhich’ge’win gii maaj’taaw’gba nzaam maanda “Debwewin miinwaa Naasko’daadwin wii tkweshk’moo’waad maanda (79 (ii)to the Truth and Reconciliation Commission of Canada's Call to Action 79(ii). Manda Kitchi Naawk’i’ge’win aas’gaab’wi’taan zhiwe ezhbiigaadeg Kitchi Gimaa’naang Waa’zhich’get wii tkwesh’kang zhiwe kina ezh’bii’gaa’deg oodi Mzoo’we Bemaad’zidjig Kina Goji Akiing gonda Anishinaabeg Nji Ezh’bii’gaa’deg (United Nations Declaration on the Rights of Indigenous Peoples Act) wii wiik’ji’too’waad zhiwe esh’sing Mzoo’we Bemaadzidjig Kina Goji Akiing gonda Anishinaabeg Nji Ezh’bii’gaa’deg.

Na’kaa’zang dash maanda Kitchi Naawk’nige’win, Damno’kaan Kinadaa mnaadendaanIn owe ezhi naag’doo’wen’mind’waa Anishinaabeg miinwaa kina ezhi miin’goo’wew’zi’waad zhinda nango shka’ii miinwaa gete naaw’kinigewinan miinwaa deb’wew’winan dbishkoo zhiwe ezaag’chi’gaa’deg miinwaa niwe get’chi pii’ten’daawk’kin deb’wew’nan.

Maanda Naawk’nigewin nji temgad nzaam ninda naawg’doo’win’an emnaadend’ji’gaa’degin maanda e’gete’aaw’ang tem’gag. Niib’na gwa Ooden’wi’san miinwaa Anishinaabeg Waa’doo’kaaz’jig daa’aah’naa’waah getchi aawang miinwaa daa’aah’naa’waah niibina Naabkaazwin zhiwe aadzowin e’gete’eh’wang naa’ma’ying zhiwe Damnoo’kaaning Kinadaa ginawenj’gewining. Wii minaaj’toong ninda enaab’kaadeg, bkaan zhi gina’waab’ji’gewin miinwaa mzoowe nend’mowin aabdig wii wind’maagem’gad ezhi min’zhaanding aad’zoo’win en’kaa’zang. Maanda Naawk’nigewin bekish naadmaading meg’we’ying temgad waa zhi zhigeng miinwaa waa zhi zoong’toong ezhi mina’waan’giz’ing miinwaa wii nsas’taa’ding miidash ooshmi ji mshkoo’gaab’wing, wii mna’wew’doong maanda aad’zoo’win miinwaa e’gete’ye’wang.

4. Waa Zhichgeng

4.1
Maanda Naawk’ni’ge’win wiina’kaa’zam
4.1.1
Aadzoo’win nakaaz’winan zhiwe Gete’win Temgag enkiitang gonda Damnoo’kaaning Kinadaa miinwaa ez’gak’ni’gaadeg zhiwe Damnoo’kaan Kinadaa egwew’weng maa’ge e daaw’min’dwaa aanind bekaan’zidjig.
4.1.2
Kitchi Getewin Dakenj’gewin temgag akiing Damnoo’kaan Kinadaa gen’wen’dang.
4.1.3
Kitchi ge’te Nbiing Waaskon’enj’jige Kin’waach’chigan’an Damnoo’kaan Kinadaa gen’wend’igin.
4.1.4
Mzoo’we Akiing Kitchi Gete Zhit’waa’win temgag, bekish Mzoo’we Akiing, Damnoo’kaan Kinadaa en’kii’tang.
4.2
Maanda Kitchi Naawk’nigewin gaawiin naab’das’noo
4.2.1
Bemaad’zit wiiyoo, nboo’keng enaab’dag, ngo’kaaning miinwaa go yaabi goji enji ngo’kiing
4.3
Maanda Kitchi Naawknigewin aabdig wii ginj’gaa’deh miinwaa wii na’kaa’zam zhiwe gwek naawk’nige’win’ning miinwaa aanind zhiwe Naawk’nige’winan enkaa’zang gaa dash wiig’wa gweta kina zhiwe waa zhibiigaadeg zhinda Section 9 na’ma’ying. Maanda Naawk’ni’gewin aabdig wii ginj’gaa’deg zhiwe gwek Debwe’taadwinan, miinwaa Anishinaabeg gaa debwet’ma’waad.

5. E Niigaan’gaab’wim’gag

Damnoo’kaan Kinadaa enkiitaagejig aabdig wii aab’ji zoongji’too’waad ninda E Niigaan’gaab’wim’gag min’zhaand’ming aadzoowin enkaa’zang.

5.1
Wii’dook’daad’win
5.1.1
Wiiji na’kiim’dwaa Anishinaabeg E wii’doo’kaaz’jig wii aab’ji’taam’gag maanda Anishinaabe Aki Gen’wend’gig Naawk’sij’gan miinwaa ninda ooden’wi’san wii wek’wen’daaw’gwak wii gi’na’wen’daaw’gwak miinwaa ezhi waamb’doo’weng ezhi na’kaaz’waat noonj nendmoowin miinwaa ken’daas’win.
5.1.1
Wii’dook’wind’wah kina E’Wii’dook’kaaz’jig wii kend’ming waa’zhi min’zhaand’ming aad’zoo’win na’kaaz’win’an.
5.2
Nsas tam’win.
5.2.1
Maamwi na’kaaz’ang ken’daas’win oosh’mi weweni wii nsas’tam’ing ezhi kitchi aawang E’gete’aawang miinwaa Aadzoowin wii zhinoo’maageng Anishinaabeg ezhi kend’ma’waat miinwaa etemgag gaazhi ndakenj’gaa’deg zhaazhi miinwaa ezhi kinood daming gaabi’zhiwe’bag.
5.2.2
miinwaa Wii na’kaaz’ang maanda nsastaadwin wii nsid’waab’daming aadzoo’win enkaazang, miinwaa weweni wii gwen’waab’daming wen’ji’shing miinwaa oowe weweni wii na’kaa’zang aki naag’doo’wend’ming miinwaa zhiwe kina etemgag.
5.3
Waa zhi Zhaab’wii’chi’geng
5.3.1
Zhi’toong zhaab’wiich’ge’win miinwaa ezhi baa’bii’toong gegoo nji maanda ezhi gete’aah’wang e’piit’gin’deg nji maanda aad’zoo’win en’kaa’zang be’kish go d’wi’sing zhoon’yaa miinwaa be’maad’zit miinwaa dashgo end’gwenh ji nishing’ban.

6. Ezh’bii’gaa’deg Miinwaa Ebaa”biich’gaa’deg

6.1
Maanda enji temgag Kitchi Naawk’ni’ge’win nzaam wii miigweng naagdoowin waa zhi min’zhaand’ming maanda aadzoowin enkaazang, Kitchi gete moonigan’an temgag, kitchi gete waaskonenjiganan wiigwaaman, miinwaa Mzoowe Akiing E’gete’aawang temgag e’naag’doo’wen’dang Damnokaan Kinadaa.
6.2
Ebaa’biichigaadeg zhinda Kitchi Naawk’nige’wining aawin’oon
6.2.1
Maanda Egete’aawang epii’ten’daa’gwag mii oowe wii mnaaden’ji’gaa’deg aad’zoo’win enkaa’zang maanda ezhi aan’ke’shkaam’gak miinwaa waa zhi min’waab’ji’chi’ge’yaat gonda waa bi yaa’jig.
6.2.2
Waa’zhich’geng min’zhaand’ming aad’zoo’win en’kaa’zang zhiwe temgag miinwaa aad’zoo’win temgag.
6.2.3
Damnookaan Kinadaa din’kaaz’nan di’bishkoo gomaa gezhinaawk’kiba wii kendming waa zhi naawk’ni’geng maanda nji aad’zoo’win en’kaa’zang miinwaa niwe kitchi gete’yin temgag to naad’maad’ing miinwaa wii mnaa’dend’ming Anishinaabe Aki G’na’wenj’ge’win zhiwe gete gamigong.
6.2.4
Aad’zoo’win Enkaa’zang min’zhaand’ming weweni naa’biis’ji’gaadeg izhiwe e’gete’ye’wang tem’gag miinwaa Damnoo’kaan Kinadaa getchi pii’ten’daa’gog miinwaa dan’kii’win, miinwaa naak’ni’ge’win
6.2.5
Kitchi Gete’aawin temgag akiing zhiwe naag’dawen’daan Damnokaan Kina daagi’nendaawg’wad wiya jiibwaa zhiing’gen’daawg’zit.
6.2.6
Oo’we Egete’yaa’wang ezhi piit’gin’deg ninda Kitchi gete Waaskonenjigan’an kin’waach’chiganan gen’wendang maaba Damnokaan Kinadaa gna’wen’daa’god zhiwe Heritage Lighthouse Protection Act.
6.2.7
Wedi e’dba’ge’seg epiit’gindeg Mzoowe Akiing Kitchi Gete yaa’wang temgag, maa’ge go oo’di go’ji go pkaan Mzoowe Akiing temgag genwendang Damnokaan Kinadaa wii zhaab’wii’toong nji gonda Eyaajig miinwaa go Waa bi yaa’jig.

7. Waa Zhi Dbish’koo’seg

7.1
Oowa Damno’kaan Kinadaa Kitchi Gimaa miinwaa niiwe enkii’taawg’jin aabdig:
7.1.1
Wii mina’dood’waad ninda ezh’bii’gaa’de’gin waazhich’geng miinwaa ebaa’biich’gaadegin wii zhiwe’bag
7.1.2
Wii miig’we’aad ge’zhich’gengbaa oodi Kitchi Gimaa’kaaning Kinadaa Eniigaan’gaab’wit.
7.1.3
Wii zhaab’bid’e’too’waad niwe ekidoo’nagag wii zhiwe’bag miinwaa go yaabi niwe ezhaab’bi’de’gin
7.2
Maaba Kitchi Gimaa, Anishinaabe Gimaa Kaaning miinwaa Aad’zoo’win EGete’ayay’wang aabdig:
7.2.1
Wii miigwe’yaat wen’ji’shing gimaawin miinwaa weweni wii naag’doo’waat ezh’biigaadeg Kitchi Naawk’nige’win’ning miinwaa go yaabi aanind nakaaz’win’an niwe nji Damnoo’kaan Kinadaa enkii’taa’gen’jin.
7.2.2
Nii’gaan’wi’doon maanda Kitchi Naawk’ni’gewin wii zhaab’bi’deg miinwaa niwe kina en’kaa’zang nji aadzoowin enkaazang zhiwe ENaawg’doo’wen’dang maaba Damnoo’kaan Kinadaa.
7.2.3
Miigwet enishing gimaa’win miinwaa mina naag’doo’win zhiwe naawk’ni’geng miinwaa maawn’ji’chi’gewinzhiwe aadzoowin enkaa;zang, Getchi gete’yay’wang temgag, Waas’kon’enjigan’an miinwaa Mzoowe Akiing Egete’yay’wang tegin enji naag’doo’wend’moo’waat Damnookaan Kinadaa.
7.2.4
Aabdig ji temgag wii kinoomaading, naag’doowin miinwaa ji teg nakaazwinan wii miik’ming aad’zoo’win na’kaaz’winan emin’zhaand’ming wii zhitoong miinwaa ji temgag wii nakaaz’waat gonda Damnookaan Kinadaa enkiit’ taa’gej’ig.
7.2.5
Aabdig wii nsidwaab’jigaadeg ninda aadzoowin enkaa’zang zhiwe section 7.4.1 wii zhaab’wii’toong zhiwe ezh’bii’gaa’deg Indigenous Stewardship Framework miinwaa aanind yaabi gwa nakaaz’winan.
7.2.6
Pa’ne wii temgag zhich’ige’win zhiwe ode’nwiseing aadzowin wii miik’ming.
7.2.7
Pa’ne wii gnoo’wend’ming aadzoo’win en’kaa’zang bekish wii nsid’waab’da’ming zhiwe section 7.4.1.
7.2.8
Wii aa’bi’jiik’ming maanda Kitchi Naawk’ni’gewin.
7.3
Maaba ek’wa niizhing Gimaa, Genwenjiget aabdeg:
7.3.1
Wii nii’gaan’wiw’doot maanda Kitchi Naawk’ni’ge’win wii na’kii’tood maanda miinwaa go kina en’kaa’zang zhiwe enji Gete’aaw’ang temgag wii wiik’ji’too’waad kina owe ezh’bii’gaa’deg wii zhich’geng.
7.4
Maam’wi, maaba Ekwa niizhing Egmaa’wit, Na’kii’win Bem’bid’e’too’jig, Anishinaabe Gimaa’kaaning miinwaa Aad’zoo’win Gete’yaaw’win tem’gag
7.4.1
Wii zhaab’bi’de’too’waad ni’we aadzoo’winan enkaa’zang giishpin dash wiigwa Eg’maawjig zhaazhi gii zhaab’bi’de’too’waad maa’ge go bkaan eg’maawn’jin ENiigaan’gaab’winjin.
7.4.2
Wii nang’maa’aat waa niigaan’gaab’winjin nzaam zhiwe section 7.4.1 wii zhaab’bi’de’toong nsid’waamb’ji’gewin maanda aad’zoowin en’kaazang waa nii’gaan’ziik’gik zhiwe enji min’zhaand’moo’waat kina gegoo.
7.5
Maaba ekwa niizhing Eg’maa’wit, Akii’san miinwaa ezhi maawn’ji’chige’yaat aab’dig:
7.5.1
Gii’weg ooshmi esiik’zi’jig, zhiwe Akii’san miinwaa kina eyaam’waat wii na’kaaz’waat, aabdig wii na’kaa’zang zhinda kina ezh’bii’gaa’deg Kitchi Naawk’ni’ge’wining miinwaa kina gegoo enen’daaw’gwag wii na’ka’zang zhiwe enji min’zhaand’ming, naawk’ni’geng miinwaa waa zhi maawn’ji’chige’yaat ooshmi wii kshkew’zi’waat.
7.5.2
Wii aas’gaab’wit’moo’waat maanda Kitchi Naawk’nige’win wii mina’bideg kina en’kaa’zang miinwaa wii temgag zhiwe wii mshkoo’si’doo’waat niwe kinoo’maad’winan na’kaaz’wi’nan miinwaa wii temgag naag’doo’we’win naa waa zhi ginoo’wend’ming maanda akiinh’san zhiwe kina enkii’taa’gejig.
7.6
Maamwi, maaba ekwa niizhing ezhgaabwit, Akiinh’san gen’wen’dang, Anishinaabeg Gimaa’kaan miinwaa Aadzoo’win E’ge’te’e’waang aab’deg:
7.6.1
Wii zhaab’bi’de’too’waad maanda Kitchi Naawk’ni’ge’win miinwaa kina nend’wen’daa’gok wii zhiwebag miinwaa kina na’kaaz’winan wii na’kaa’zang zhiwe kina gegoo wii mina maa’jiish’kaag waa ni zhichgeng nend’wen’daa’gwak.
7.7
Kina go Damnoo’kaan Kinadaa, Ekwa niizhing egmaaw’jig aabdeg wii:
7.7.1
Wii temgag giiwe Damnoo ‘kaaning Kinadaa enkii’twaajig wii tenig waa zhi kinoo’moo’wind’waa waa zhi mibde’too’waad we’weni aad’zoo’win enkaa’zang minzhaandming.
7.8
Gtigaaning Enji Gimaaw’jig aabdeg:
7.8.1
Wii zhaab’bi’deg zhiwe Gete’ewang temgag, maanda Kitchi Naawk’nigewin ezhbiigaadeg wii zhich’geng miinwaa wii na’kaa’zang we’weni zhiwe min’zhaand’mang aadzoowin en’kaa’zang Framework for History and Commemoration.

8. Kidwinan Edming

Getchi Gete’ewang temgag
Zhiwe ji tegban gegoo ewaab’da’ming bemaad’zit gii yaa’aat kitchi mew’zha gidja’ing akiing maage’go naa’ma’ying.
Jida gwa Esh’sing Gete’gamig
Jida gwa Esh’sing Gete’gamig enaawk’ni’gaadeg zhiwe Zhoonyaa Enji Ginawend’ji’gaadeg Gimaa’kaanining Policy on the Management of Real Property prior to May 13, 2022.
Mnaach’chige’win enji yaa’ming
Ezhi ginawen’ji’gaadeg oowe Mzoowe Gete gamigoon zhaazhi gaa dbizhgaadeg wii zhi’noo’maa’ding epiis’naa’gwag. Mnaach’chi’gewin enji yaa’ming dash temgad giishpin kina gegoo zhaab’bi’deg.
Zhaab’wiich’gewin
Zhaab’wii’toong kina wii zhaab’wiig ninda aadzoowin enkaazang, gete waaskonenjigan wigwam miinwaa mzoowe kina egete’eywaang temgag.
Aadzoo’win enkaa’zang
Aadzoowin enkaa’zang waab’daan kina bemaad’zidjig en’na’kii’yaat miinwaa edming gaa’zhi nokii’waat maadziwin’ing, gaa naad’zi’waat, miinwaa gaa zhi manidoo’ke’yaat.

Aadzoo’win enkaa’zang minzhaand’win ginwaab’daan wii zhaab’wii’tood ninda:
  1. Mzoowe Ege’te’wang temgag;
  2. Egete’yay’wang Shkode daabaan;
  3. Kitchi gimaa gete’wiigwaam bem’bid’eg zhinda Directive on the Management of Real Property maanda gemaa shkwaa Gtige-Giizis 13, 2022;
  4. Emiznii’kaadeg Gete Wiigwaam; miinwaaa
  5. Yaam’ji’gaa’deg maange gwa ewaab’ji’gaa’des’nok enkaa’zang na’kaaz’winan gegoo en’gen’deg zhiwe section 7.4.1.
Kitchi Gete Waaskon’enjigan Wiigwaam
Gete Nbiing Waaskonenjigan Kinwaach’chigan miinwaa gwa aanind gete wiigwaaman enaag’doo’wenj’gaa’degin section 6 of the Heritage Lighthouse Protection Act.
Gete’win temgag
Aki, Ezaag’gwiin’deg aki, mkom, miinwaa Nbi genwendang Damnoo’kaan Kinadaa zhiwe mzoowe gete’ye temgag, mzoowe gete’win temgag, mzoowe jiimaan epang’jib’deg gina’wenji’gan miinwaa gwa yaabi enaag’doo’wenji’gaadeg gete’kaan zhinda section 2 Parks Canada Agency Act. Gete Shkwaade’daabaan Epang’jib’zat zhibiigaadeg A section 4 of the Heritage Railway Stations Protection Act.
Egete’ya’wang engindeg
Oowe gete wigwam epiis’naa’gwag oowe ezhi gete’aawang, kina go gezhi piitendaagwag’kibaa miinwaa ezhi manidoo’wing’ban zhiwe aadzoowining enkaazang Oowe wiigwaam nesdaa’waab’jigaadeg maa’ge egete’aawang temgag.

Zhinda gete wiigwaam, waaskon’enjigan kinwaach’chigan wigwam, oowe epii’ten’daagok temgag, miinwaa epiiten’daaw’kin Zhiwe Mzoowe Getewin temgag miidash oowe kina go epiiten’daa’gwak go kina.

Maanda eniigaan’niim’gak epiitendaa’gwak maanda egete’yii’wang weweni jimki’gaadeg’ban maabe Kitchi Gimaa’naang enj’gaab’wit miinwaa naa mzoowe wii naag’wag miinwaa wii mki’gaadeg weweni naag’doo’wenj’gaadeg Damnookaan Kinadaa.
Nes’da’wazab’ji’gaa’degin Kitchi Gimaa Gete Wiigwaaman
Oowe wigwam nes’da’waab’ji’gaadeg zhiwe Kitchi Gimaa’naang zhiwe Federal Heritage Building zhiwe Policy on the Management of Real Property jiibwaa May 13, 2022.

9. Gaa Na’kaa’zang

Gimaa’winan

Kitchi Naawk’nigewin ezh’bii’gaa’deg

Mzoowe Akiing Kina Goji Ezhi Debwetaading, Tkweshk’daad’winan miinwaa Kitchi Debwe’taadwinan

Yaabi Aanind

Date modified :